Çin Dışişleri Bakanlığı, Pekin’in nükleer politikalarına olan bağlılığını yenileyerek ülkenin nükleer cephaneliğinin yalnızca caydırıcılık ve savunma amaçlı asgari seviyede tutulduğunu açıkladı. Bakanlık ayrıca, Çin’in İran’a karadan havaya füze sistemleri tedarik etmeyi planladığına dair uluslararası basında yer alan haberleri “gerçek dışı” olarak nitelendirip kesin bir dille yalanladı.
Bakanlık Sözcüsü düzenlediği basın toplantısında, Çin’in 30 yıldır nükleer silahların kullanımı, üretimi ve test edilmesini yasaklayan uluslararası anlaşmalardaki tüm standartlara sadık kaldığını ve yükümlülüklerini ilgili mekanizmalar aracılığıyla yerine getirdiğini belirtti.
Nükleer ilkeler: “İlk kullanan taraf olmayacağız”
Caydırıcılık ve savunma odaklı strateji
Çin’in nükleer politikasının “istikrarlı, öngörülebilir ve güvenilir” olduğunu vurgulayan sözcü, Pekin yönetimi olarak nükleer silahları ilk kullanan taraf olmama prensibine bağlı kaldıklarını ifade etti. Ayrıca nükleer silaha sahip olmayan ülkelere veya nükleerden arındırılmış bölgelere karşı nükleer tehdit oluşturulmayacağının altı çizildi.
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, ülkenin nükleer kapasitesinin herhangi bir silahlanma yarışının parçası olmadığını, temel amacın nükleer savaş risklerini caydırmak ve küresel stratejik istikrarı korumak olduğunu aktardı.
İran’a 400 adet SAM füzesi iddiasına yalanlama
“Raporlar hiçbir gerçeğe dayanmıyor”
Reuters’ın Çin’in İran’a 400 adet “SAM” (karadan havaya) hava savunma füze sistemi tedarik ettiği veya edeceği yönündeki haberine ilişkin soruya yanıt veren sözcü, bu iddiaları reddetti.
Çin’in bu tür iddialara karşı tutumunu daha önce de defalarca netleştirdiğini belirten sözcü, haberlerin hiçbir somut veriye dayanmadığını, Pekin’in her zaman anlaşmazlıkların barışçıl yollarla çözülmesini ve küresel istikrarın desteklenmesini savunduğunu kaydetti.
Mayıs ayındaki Pekin ziyaretinin ardından açıklama yapan ABD Başkanı Donald Trump, Çin’in Tahran’ı silahlandırmaktan kaçınması karşılığında Washington’ın İran petrolü satın alan Çinli petrol şirketlerine yönelik yaptırımları kaldırma taahhüdünde bulunduğunu ifade etmişti.
Çin’in nükleer kapasitesi ve küresel dengeler
1964 yılından bu yana nükleer kapasiteye sahip olan Çin, son yıllarda savaş başlığı üretim hızını artırsa da toplam cephanelik bakımından Rusya ve ABD’nin oldukça gerisinde yer alıyor.
-
ABD İstihbarat Değerlendirmeleri: Çin Hava Kuvvetleri’nin, ABD ile stratejik rekabeti sürdürmek amacıyla tarihinin en hızlı ve en kapsamlı nükleer modernizasyon sürecinden geçtiği ifade ediliyor.
-
Savunma Konsepti: Pekin yönetimi, nükleer gücünü diğer devletlerin kendisine karşı nükleer silah kullanmasını veya bu yönde bir tehdit oluşturmasını engelleme aracı olarak görüyor.
Çin onlarca yıldır “ilk kullanan taraf olmama” politikasını sürdürse de, 2023 yılında sunulan küresel yönetişim önerisinde bu taahhüde açıkça yer verilmemesi, uluslararası analistler arasında Çin’in nükleer duruşunda stratejik bir değişim olup olmadığına dair tartışmalara yol açmıştı.
