Birleşik Krallık siyasetinde ve uluslararası insan hakları örgütlerinde, İsrail zindanlarında esir tutulan Gazzeli ünlü çocuk doktoru Dr. Hüsam Ebu Safiye’nin serbest bırakılması yönündeki tazyik giderek artıyor. İngiliz parlamentosundaki çok sayıda milletvekili ve hak savunucusu, Başbakan Keir Starmer liderliğindeki İşçi Partisi hükümetine çağrıda bulunarak, Londra’nın Tel Aviv üzerindeki nüfuzunu, ekonomik ve askeri yaptırım mekanizmalarını harekete geçirmesini talep etti. Kampanyacılar, Birleşik Krallık’ın diplomatik eylemsizliğinin İsrail’in Filistinli tutuklulara yönelik ağır hak ihlallerini ve işkencelerini cesaretlendirdiğini tescilliyor.
Kemal Advan Hastanesi Müdürü olan ve Aralık 2024 tarihinden bu yana İsrail ordusu tarafından herhangi bir resmi suçlama yöneltilmeksizin “Yasa Dışı Savaşçılar Kanunu” kapsamında esir tutulan Dr. Ebu Safiye’nin avukatı Nasır Udeh, müvekkilinin sağlık durumunun kritik aşamaya geldiğini açıkladı. Hücre hapsinde tutulan ve ağır işkencelere maruz kalan Ebu Safiye’nin baş, boyun, kulak ve göz çevrelerinde derin darp izleri bulunduğunu aktaran Udeh, doktorun artık yardımsız dik oturmakta bile zorlandığını ve uğradığı bayıltıcı dayaklar nedeniyle kalıcı hasar riskiyle karşı karşıya olduğunu bildirdi.
“Sadece endişe bildirmek artık suç ortaklığıdır”
İngiliz hükümetinin İsrail nezdinde konuyu “gündeme getirdik” şeklindeki yuvarlak açıklamalarına tepki gösteren MENA Rights Group Direktörü Inès Osman, sadece beyanat vermenin artık bir hükmü kalmadığını belirtti. İngiltere’nin krizin pasif bir izleyicisi olmadığını hatırlatan Osman, “Londra; silah satışlarının askıya alınması, ticaret anlaşmalarının iptali ve kişisel yaptırımlar gibi devasa lobi kartlarına sahip olmasına rağmen bunları kullanmamayı tercih ediyor. Bu siyasi felç halinin bedelini Dr. Ebu Safiye ve binlerce masum Filistinli canıyla ödüyor” analizinde bulundu.
Arap-İngiliz Anlayış Konseyi (CAABU) Direktörü Chris Doyle da The New Arab gazetesine yaptığı değerlendirmede, İsrail’in Filistin sağlık sistemini çökertmek, hastaneleri bombalamak ve sahadaki görgü tanığı olan doktorları susturmak için bilinçli bir devlet stratejisi yürüttüğünü, uluslararası aktörlerin Tel Aviv’i yargı önüne çıkarmakta aciz kaldığını vurguladı.
İşçi Partili vekiller ayaklandı: “Silah sevkiyatını durdurun”
Dr. Ebu Safiye’nin zindandaki durumuna ilişkin uluslararası tıbbi sivil toplum kuruluşu MAP (Filistinliler için Tıbbi Yardım) tarafından yayımlanan acil kodlu raporlar, İngiliz parlamentosunu da hareketlendirdi. Hükümetteki İşçi Partisi’nin sol kanadından çok sayıda milletvekili, İçişleri ve Dışişleri bakanlıklarına doğrudan baskı kurmaya başladı.
Milletvekili Nadia Whittome, Ebu Safiye’nin durumunu sosyal medya platformu X üzerinden paylaşarak, “Hükümetimiz derhal ve şartsız olarak bu işkenceyi sonlandıracak diplomatik tazyiki kurmalıdır” derken; milletvekili Zarah Sultana, “Sessizlik en büyük suç ortaklığıdır. Hükümet hemen Tel Aviv’e giden silah hatlarını ve ticari ortaklıkları masaya yatırmalıdır” ifadelerini kullandı. Parlamentoda söz alan kıdemli siyasetçiler John McDonnell, Richard Burgon, Apsana Begum ve İşçi Partisi’nin eski lideri Jeremy Corbyn de ortak bildiriler yayımlayarak, yargısız ve savunma hakkından mahrum şekilde tutulan tüm sağlık çalışanlarının serbest bırakılması için Londra’nın küresel ağırlığını kullanmasını istedi.
BM’den tarihi ve ilk “Yasa dışı tutuklama” tescili
İngiliz kamuoyunda yükselen bu tazyik dalgası, Birleşmiş Milletler (BM) Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu’nun hafta başında yayımladığı tarihi kararla hukuki bir dayanak da kazandı. BM çalışma grubu, Dr. Hüsam Ebu Safiye’nin İsrail tarafından alıkonulmasının tamamen “yasa dışı ve keyfi” olduğuna hükmetti.
Bu karar, bir BM organının İsrail’in Filistinlileri hiçbir suçlama yöneltmeden aylarca ve yıllarca esir tutmasına olanak tanıyan tartışmalı “Yasa Dışı Savaşçılar Kanunu”na karşı verdiği ilk resmi hüküm olma özelliğini taşıyor. BM raporunda, tutukluluğun hiçbir yasal tabanının bulunmadığı, adil yargılanma hakkının barbarca ihlal edildiği ve bu uygulamanın Filistin halkına yönelik sistematik bir ayrımcılık (apartayd) mekanizması teşkil ettiği tescil edildi. Hukukçular, bu kararın ardından Londra’nın İsrail’e askeri destek vermeye devam etmesinin uluslararası suçlara ortaklık kapsamında değerlendirilebileceği uyarısını yapıyor.
