Gazze Şeridi’nde ateşkes sürecinin ikinci aşamasına geçiş için diplomatik temaslar Kahire’de yeniden hız kazandı. Mısır’ın başkentine ulaşan Hamas müzakere heyeti, direnişin silahı ve askeri altyapısıyla ilgili tartışmalı “Madde 8” maddesine ilişkin hazırladığı detaylı ve revize edilmiş yanıtı arabuluculara sunmaya hazırlanıyor.
Söz konusu yanıt; Mısır’daki Barış Konseyi temsilcileri tarafından ay başında heyete iletilen ve direnişin “altyapısının sınırlandırılması” ifadesini içeren son taslağın ardından yapılan kapsamlı istişareler sonucunda şekillendirildi. Hamas yönetimi, ucu açık ve sivil imkânları da kapsayabilecek esnek ifadeler içermesi nedeniyle bu tanıma daha önceki müzakere turlarında karşı çıkmıştı.
İlkelerden taviz vermeden esneklik
Direniş hakkı ve ağır silah tanımı
Hamas’tan üst düzey bir kaynak, sundukları yanıtın silah dosyası konusunda ilkelerden taviz vermeden gerekli esnekliği göz göz önüne aldığını belirtti. Uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınan direnme hakkının korunduğunu vurgulayan kaynak, yanıtın ana hatlarını şu şekilde sıraladı:
-
Çift Kullanımlı Altyapı Ayrımı: Sivil amaçlarla da kullanılabilen altyapı ile doğrudan askeri nitelikteki unsurlar arasında net bir ayrım yapılması istendi.
-
Ağır Silah Sınırı: Metnin kapsamının yalnızca ağır silahlar ve üretim atölyeleri ile sınırlandırılması talep edildi.
-
Mühimmat Sınıflandırması: Belirli askeri teçhizat ve teçhizat türlerinin tanımlarının yeniden yapılması öngörüldü.
“Sarı Bölge” ihlalleri ve garantörlere çağrı
Hamas heyetinin Kahire’deki ana gündem maddelerinden birini de İsrail’in sahada genişlettiği kontrol alanları oluşturuyor. Heyet; Ekim ayında imzalanan ateşkes anlaşmasının garantörü konumundaki Mısır, Katar ve Türkiye’den müdahale talebinde bulunacak.
İsrail ordusunun anlaşmanın imzalanmasından bu yana “Sarı Bölge” hatlarını genişleterek 35 kilometreden fazla alanı kapsama aldığı ve bunun da yeni sivil göç dalgalarına yol açtığı vurgulanıyor.
Müzakerelerin geleceği Müladenov taslağına bağlı
İkinci aşamaya geçiş için belirleyici tur
Kahire’deki Mısırlı yetkililer ve Filistinli gruplar, Hamas’ın getirdiği yanıtı olumlu bir gelişme olarak nitelendiriyor. Yanıtın Barış Konseyi temsilcileri tarafından kabul görmesi halinde, ABD Başkanı Donald Trump’ın planladığı ikinci aşamaya geçiş şartlarını netleştirmek üzere geniş katılımlı müzakere turları başlayacak.
Müzakere masasındaki kriz, Gazze Yüksek Temsilcisi Nikolay Mladenov tarafından hazırlanan metinde yer alan “ağır silahların ve direniş altyapısının tespiti, toplanması, depolanması ve devre dışı bırakılması” ifadesinden kaynaklanıyordu. Hamas heyeti bu ifadeler üzerine istişarelerde bulunmak üzere Türkiye’ye dönmüştü.
Hamas tarafından yapılan resmi açıklamada; Kahire temaslarında ateşkesin kalıcı hale getirilmesi, insani krizin giderilmesi ve Şarm el-Şeyh zirvesinde varılan taahhütlerin eksiksiz uygulanmasının masada olacağı ifade edildi.
