Sosyal medya platformlarında, İran güvenlik güçlerinin başkent Tahran’da “en üst düzey Mossad ajanının” evine baskın düzenlediği iddiasıyla paylaşılan bir video kısa sürede milyonlarca etkileşim aldı. Görüntülerde terkedilmiş izlenimi veren bir yapıda balyalarca ABD doları ve külçe altınların ele geçirildiği öne sürüldü.
Arapça, İngilizce ve Urduca dillerinde yayılan paylaşımlar üzerine yapılan açık kaynak doğrulamaları, söz konusu videonun yapay zekâ araçlarıyla üretildiğini ve bağlamından koparılarak dezenformasyon amacıyla dolaşıma sokulduğunu ortaya koydu.
Doğrulama analizi: Yapay zekâ izleri ve teknik tutarsızlıklar
Doğrulama ve açık kaynak istihbarat birimlerinin yürüttüğü teknik incelemeler, videonun gerçek bir operasyona ait olmadığını netleştirdi.
İran resmi haber ajansları ve basın organlarında böylesi kritik bir operasyona veya yakalanan mühimmata ilişkin hiçbir resmî kaydın bulunmaması ilk şüpheyi doğurdu. Videoyu paylaşan hesapların, orijinal kaynağa ait filigranın (watermark) yer aldığı sol üst köşeyi kasıtlı olarak kırptığı tespit edildi.
Yapay zekâ analizinde yüzde 82’yi aşan sahtelik oranı
Görsel ve adli bilişim araçlarıyla yapılan incelemelerde şu teknik kusurlar kayıtlara geçti:
-
Banknot detayları: Yakın çekimlerde 100 dolarlık banknotların üzerindeki yazıların, portrelerin ve seri numaralarının anlamsız çizimlerden ibaret olduğu görüldü.
-
Fiziksel tutarsızlıklar: Para desteleri ve altın külçelerinin mekân içindeki ışık, gölge ve fiziksel diziliminde bariz yapay zekâ hataları saptandı.
-
Ses-görüntü uyuşmazlığı: Ses kaydındaki adım ve çevre seslerinin kamera hareketleriyle akustik açıdan örtüşmediği belirlendi.
-
Yapay zekâ tespit araçları: aivideodetector aracı videonun yüzde 82 oranında yapay zekâ ile üretildiğini raporlarken, InVID-WeVerify analizleri gündüz çekimlerinde sahtelik oranının yüzde 99’a ulaştığını gösterdi.
Mısır merkezli mizah sayfasından kurgulanmış
Tersine görsel arama yöntemleriyle yürütülen incelemede, görüntünün kaynağının Mısır’da faaliyet gösteren ünlü mizah ve animasyon sayfası “Egyptoon” olduğu saptandı. Sayfanın, takipçilerine eğlence amaçlı sunduğu yapay zekâ üretimi kurgusal bir videonun yalnızca gece bölümünün kesilerek “Tahran’daki Mossad operasyonu” başlığıyla servis edildiği anlaşıldı.
Yapay zekâ kusurlarının açıkça belli olduğu gündüz sekanslarının kasten silinerek videonun 14 saniyelik karanlık bölümünün yayılması, manipülasyonun bilinçli bir algı operasyonu olarak kurgulandığını ortaya koydu.
