Lübnan’da derinleşen ekonomik kriz, yeni eğitim ve öğretim yılı öncesinde ailelerin bütçesini tüketme noktasına getirdi. Kırtasiye, kitap ve çanta masraflarındaki fahiş artışlar nedeniyle veliler, çocuklarını okula hazırlayabilmek için yeni eşyalar satın almak yerine ikinci el kitaplara, takas yöntemlerine ve eski çantaları terzide onarmaya yöneliyor.
Beyrut ve Sayda sokaklarındaki kırtasiyelerde alışveriş telaşının yerini sessiz bir bütçe hesabı aldı. Aileler, okul yönetimlerinin verdiği ihtiyaç listelerindeki tüm kalemleri tek seferde almak yerine harcamaları aylara yayarak zamana yayılmış bir tedarik yoluna başvuruyor.
Yüzde 94 ikinci el kitaba sığındı
Lübnan Okul Yayıncıları Birliği’nin verileri, alım gücündeki dramatik erimeyi gözler önüne seriyor. Paylaşılan istatistiklere göre, velilerin yaklaşık yüzde 94’ü yeni basım kitaplar yerine kullanılmış ve ikinci el ders kitaplarını tercih ederken; yeni kitap satın alabilen ailelerin oranı yalnızca yüzde 6 seviyesinde kaldı.
Tasarruf edilen her doların doğrudan okul harçlarına, servis ücretlerine veya acil ihtiyaçlara aktarıldığını belirten veliler, zorunlu olmayan hiçbir yardımcı kaynağı veya lüks kırtasiye malzemesini listelerine dahil edemediklerini ifade ediyor.
UNICEF: Her 3 çocuktan biri eğitimden kopma riskiyle karşı karşıya
Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu’nun (UNICEF) yayımladığı güncel raporlar, krizin çocuk hakları ve eğitim adaleti üzerindeki ağır etkisini belgeliyor:
- Eğitimden Kesinti: Lübnan’daki hanelerin yüzde 30’u, gıda ve sağlık gibi temel yaşam gereksinimlerini karşılayabilmek adına eğitim harcamalarını kısmak zorunda kaldığını belirtiyor.
- Eğitim Dışı Kalanlar: Okula gidemeyen çocukların ailelerinin üçte ikisi, yüksek okul ücretleri, ulaşım masrafları ve ders materyallerinin pahalılığını eğitime ara verme sebebi olarak gösteriyor.
- Kritik Eşik: Ülke genelinde okul çağındaki her üç çocuktan birinin eğitim sisteminin tamamen dışında kalma riskiyle karşı karşıya olduğu kaydediliyor.
Masraflar dolar bazında katlandı
Sayda kentindeki kırtasiye işletmecileri, küresel navlun ve enerji maliyetleri sebebiyle okul araç gereçlerinde geçen yıla kıyasla yaklaşık yüzde 10’luk bir fiyat artışı yaşandığını bildiriyor:
- Okul Çantaları: Kalitesine göre 20 dolardan başlayıp 60 dolara kadar yükseliyor.
- Temel Kırtasiye Paketi: Kalem, defter ve temel gereçlerin maliyeti öğrenci başına 15 ila 20 dolar arasında değişiyor.
- Kademeli Alışveriş: Velilerin bir kısmı eylül ayında yalnızca kitapları alıp çanta masrafını sonraki aylara ertelerken, kırtasiye setleri de parça parça tamamlanıyor.
Eğitim uzmanları, okullarda eksik materyalle veya yıpranmış eşyalarla derse başlayan çocukların akranlarına karşı psikolojik bir eziklik yaşayabileceği ve bu durumun başarı oranlarını düşürebileceği uyarısında bulunuyor. Lübnan’da sıradan bir okul çantası, artık sadece ders araçlarının taşındığı bir araç değil; derinleşen sınıfsal uçurumun ve çocukların eğitim hakkı mücadelesinin en somut göstergesi haline gelmiş durumda.
