Suriye Maliye Bakanlığı, kamu bütçesini finanse etmek amacıyla egemen sukuk (İslami finansman araçları) ihracına yönelik stratejik bir adım atıyor. Ürdünlü uzmanlardan teknik destek alan bakanlık, bu hamleyle hem yerel tasarrufları harekete geçirmeyi hem de Merkez Bankası’ndan doğrudan borçlanmanın yarattığı enflasyonist baskıyı hafifletmeyi hedefliyor.
Bakan Muhammed Yüsr Berne, bu uygulamanın öncelikli amacının “enflasyonist olmayan, gerçek bir finansman kaynağı yaratmak” olduğunu vurguladı. Hükümet, bu adımla aynı zamanda bir “referans getiri endeksi” oluşturarak piyasalardaki varlık fiyatlamalarına şeffaflık kazandırmayı amaçlıyor.
Sukuk neyi hedefliyor?
Suriye’de 2026 bütçe açığının yaklaşık 1,8 milyar dolar (GSYH’nin %5’i) olduğu tahmin ediliyor. Bu devasa açığı kapatmak için geliştirilen sukuk planı şu avantajları beraberinde getirebilir:
-
Çeşitlendirilmiş kaynak: Basılı para veya faizli krediler yerine, doğrudan projelerle (yol, liman, enerji santralleri) ilişkili yatırım araçlarına odaklanılması.
-
Likidite yönetimi: Merkez Bankası’nın piyasadaki likiditeyi daha aktif yönetebilmesine olanak sağlaması.
-
Sermaye piyasalarını canlandırma: Yerel yatırımcıların yanı sıra Körfez ve Türkiye’den gelecek yatırımcılar için güvenli ve tanımlı bir yatırım alanı oluşturulması.
Uzmanlar uyarıyor: Avantajlar ve riskler
Ekonomistler, projenin başarılı olması için “şeffaflık” ve “doğru proje seçimi” üzerinde duruyor:
-
Risk Faktörü: Uzman Abdülazim el-Mağribel, piyasadaki likiditenin çekilmesi, döviz kuru dalgalanmaları ve ülkenin mevcut kredi notunun belirsizliğine dikkat çekiyor. El-Mağribel’e göre, devletin ödeme kapasitesini aşan veya döviz bazlı yüksek borçlanma yükü getiren ihraçlar risk oluşturabilir.
-
Stratejik Fırsat: Şam Üniversitesi’nden Dr. Süleyman Musalli ise, sukukun İslami finans ilkelerine uygun projelerde kullanılmasının büyük bir “atılım” olacağını belirtiyor. Musalli, bu ihraçların özellikle yabancı yatırımcıyı çekerek döviz girişini teşvik etmesi durumunda, kur üzerindeki baskının da hafifleyebileceği görüşünde.
Hükümet, yılın ikinci yarısında yerel para birimiyle sınırlı ve küçük ölçekli bir deneme ihracıyla başlamayı planlıyor. Bu süreç, Suriye’nin uluslararası piyasalara açılmadan önce kendi içindeki “kredi güvenilirliğini” inşa etmesi açısından kritik bir sınav niteliği taşıyor.
