Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, ABD yönetiminin Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne (ICC) karşı yürüttüğü baskı ve tehdit kampanyasına sert bir dille karşı çıktı. Brüksel’den yapılan açıklamada, mahkeme yargıçlarına, çalışanlarına ve bu süreçte iş birliği yapan taraflara yönelik tehditlerin “kabul edilemez” olduğu vurgulandı.
Bu tepki, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun ICC’yi hedef alan ağır eleştirilerinin hemen ardından geldi. AB Komisyonu sözcüsü Enver el-Anuni, düzenlediği basın toplantısında, Avrupa’nın uluslararası ceza adaletine olan bağlılığının sarsılmaz olduğunu belirterek, “Mahkeme personeline ve ailelerine yönelik her türlü saldırı veya tehdit kategorik olarak reddedilmektedir,” ifadelerini kullandı.
ABD’den “Savaş” söylemi
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, geçtiğimiz günlerde yaptığı çıkışla mahkemeyi hedef tahtasına oturtmuştu. Hem sosyal medya platformu X üzerinden bir video paylaşan hem de Wall Street Journal gazetesine bir makale yazan Rubio, ICC ve destekçilerini ABD’ye karşı bir “savaş” yürütmekle suçladı.
Rubio açıklamasında, “ICC ve ortakları, ülkemize karşı kurşun veya füze ile değil, yasalar ve uluslararası antlaşmalar yoluyla bir savaş açmış durumda” iddiasında bulundu. ABD’nin bu tür müdahalelere boyun eğmeyeceğini savunan Rubio, aksi takdirde uluslararası mahkemelerin elinde, savunma yapan her ülkenin yargılanma veya hapis riskiyle karşı karşıya kalacağını öne sürdü.
Netanyahu kararı gerilimi tırmandırdı
ABD yönetimi ile Lahey merkezli mahkeme arasındaki gerilim, ICC’nin İsrail’e yönelik yürüttüğü soruşturmalarla zirveye ulaştı. 2024 yılında mahkemenin, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında Gazze’deki operasyonlar nedeniyle tutuklama emri çıkarma kararı, Donald Trump yönetiminin sert tepkisine yol açmıştı.
Washington yönetimi, mahkemenin bu kararının ardından aralarında üst düzey yargıçlar ve savcıların da bulunduğu bazı isimlere yaptırım uygulama kararı almıştı. Avrupa Birliği’nin bu son çıkışı, ABD’nin uluslararası kurumlar üzerindeki baskısına karşı, çok taraflı hukuk düzenini savunan ülkelerin sesini yükseltmesi açısından stratejik bir önem taşıyor. AB, mahkemenin bağımsızlığına ve yargı sürecinin güvenliğine yönelik ihlalleri, uluslararası hukukun temel ilkelerine aykırı olarak nitelendiriyor.
