Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), Gazze Şeridi’ndeki tarım alanlarının neredeyse tamamen yok olduğunu bildirdi. Bölgede çatışmalar ve yıkım nedeniyle binlerce çiftçinin geçim kaynağı olan verimli topraklar tahrip edilirken, erişilebilir ve ekilebilir durumdaki tarım arazisi oranının yalnızca yüzde 3’e gerilediği açıklandı.
Savaş öncesinde geniş alanlarda üretim yapan Gazzeliler, artık temel besin ihtiyaçlarını dahi karşılamakta zorlanıyor. Deyr el-Belah bölgesinde 150 dönümlük arazisinde narenciye, guava, zeytin ve sebze yetiştirip ihracat yapan Filistinli çiftçi Salah Ebu Huli, bugün elinde kalan sadece 4-5 dönümlük alanı işlemeye çalıştığını ve ailesinin yeterli gıdaya ulaşamadığını belirtiyor.
Üretim zinciri koptu, pazar fiyatları katlandı
Tarım arazilerinin kaybı yalnızca üreticileri değil, doğrudan Gazze pazarını ve tüketicileri de vuruyor. Yerel üretimin durma noktasına gelmesi, sebze ve meyve arzını ciddi biçimde daraltırken dış yardımlara olan bağımlılığı artırdı. Sınır kapılarının kapalı tutulması ise kıtlığı derinleştirerek fiyatların astronomik seviyelere çıkmasına yol açıyor.
Bölge halkı daha önce cüzi miktarlarla günlerce karşılanabilen mutfak masraflarının, bugün 100 şekel (yaklaşık 27 dolar) harcansa dahi karşılanamadığını aktarıyor. Toprak kaybına ek olarak tohum, gübre, tarım ilaçları ve sulama ekipmanlarının temin edilememesi tarımsal faaliyetlerin yeniden canlanmasını imkânsız hale getiriyor.
1,4 milyon kişi gıda güvencesinden tamamen yoksun
Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan FAO Acil Durumlar ve Dirençlilik Ofisi Direktör Yardımcısı Maxwell Sibhensana, sebze, süt ürünleri, et ve kümes hayvanı üretim zincirlerinin savaş ve zorunlu göç dalgasıyla tamamen koptuğunu vurguladı.
Sibhensana, yaşanan yıkımın boyutlarını şu verilerle aktardı:
- Gazze’de yaklaşık 1,4 milyon sivil derin bir gıda güvensizliği kriziyle karşı karşıya.
- Et, süt, meyve ve sebze üretiminin çökmesi özellikle çocukların beslenmesinde kalıcı hasarlara neden oluyor.
- FAO aracılığıyla bölgeye 600 metrik ton hayvan yemi ulaştırılmış olsa da tohum ve gübre gibi temel girdilerin geçişi halen ciddi kısıtlamalara tabi tutuluyor.
Kısıtlamalar kaldırılmazsa kriz daha da derinleşecek
Yeni ekim dönemi yaklaşırken yerel üretimi kısmen de olsa yeniden başlatabilmek için uluslararası destek arayışları sürüyor. FAO bünyesinde yaklaşık 2 bin 500 gence sağlanan destekle taze sebze üretimi hedefleniyor. Bu girişimin yaklaşık 100 bin kişinin gıda ihtiyacını karşılayabileceği belirtilse de toprağa erişim sağlanamaması ve girdi sevkiyatındaki engeller çözüm çabalarını yetersiz kılıyor.
Ekilebilir alanlar daraldıkça azalan üretim, dışarıdan gıda girişine olan zorunluluğu artırıyor; engellenen sevkiyatlar ise Gazze’deki insani krizin boyutlarını her geçen gün ağırlaştırıyor.
