İsrail ordusunun İdlib’in doğu kırsalındaki Ebu ez-Zuhur Askeri Havaalanı’na yönelik son saldırısı, 8 Aralık 2024’te Beşşar Esed rejiminin devrilmesinden bu yana Suriye askeri altyapısına yönelik yürütülen kapsamlı hava operasyonlarını yeniden gündeme taşıdı. Açık kaynak verileri ve uydu görüntüleri, İsrail’in Suriye’nin askeri kapasitesini ve hava savunma kabiliyetini yeniden inşa etmesini engellemek için sistematik bir strateji izlediğini ortaya koyuyor.
14 havalimanı ve askeri üs tamamen işlevsizleştirildi
Esed rejiminin düşüşünün hemen ardından hava kuvvetleri tarihinin en büyük taarruzlarından birini başlatan İsrail, Suriye genelinde 14 askeri havaalanı ve üssü yoğun bombardımana tuttu. Hedef alınan stratejik merkezler arasında Mezze, Kamışlı, Tedmur (Palmira), Hama, Deyrizor, Dera, Halahala, Şayrat ve ülkenin en büyük hava üslerinden biri olan T-4 (Tiyas) üssü yer aldı.
Uydu analizleri, hava saldırılarının pistler, hangarlar ve yakıt depoları gibi kilit operasyonel unsurları doğrudan hedef alarak Suriye Hava Kuvvetleri’nin yeniden toparlanmasını felç etmeyi amaçladığını gösteriyor.
Sentinel-2 uydu görüntüleri: Pist onarımları hedef alındı
Avrupa Uzay Ajansı’na ait “Sentinel-2” uydusunun Temmuz ve Ağustos 2026 tarihlerinde kaydettiği görüntüler, Türkiye sınırına yaklaşık 70 kilometre mesafedeki Ebu ez-Zuhur Havaalanı’nda yürütülen kapsamlı yenileme çalışmalarını gözler önüne serdi.
-
Pist ve altyapı hazırlığı: Doğu kanadındaki hangarlar bölgesinde zemin tesviyesi yapıldığı ve 3 kilometrelik ana pistin onarımına başlandığı belirlendi.
-
Onarıma izin verilmedi: İsrail savaş uçaklarının, tesisin operasyonel hale gelmesini engellemek amacıyla pistlere ve hangarlara en az 8 hava saldırısı düzenlediği tespit edildi.
Savunma Bakanlığı, araştırma merkezleri ve deniz filosu vuruldu
İsrail’in operasyonları sadece havalimanlarıyla sınırlı kalmadı; Şam, sahil şeridi ve güney bölgelerindeki 25’ten fazla stratejik askeri merkez hedef alındı:
-
Şam ve komuta merkezleri: Genelkurmay Başkanlığı, Savunma Bakanlığı binası, Elektronik Harp Dairesi, hava savunma bataryaları ve Cumhurbaşkanlığı Sarayı çevresi vuruldu.
-
Sahil şeridi ve füze tesisleri: Lazkiye ve Tartus limanlarında bulunan savaş botları ile mühimmat depoları imha edilirken, Masyaf’taki Bilimsel Araştırmalar Merkezi ağır bombardımanla yıkıma uğratıldı.
-
Güney ve sınır hatları: Dera, Kuneytra ve Süveyda’daki füze tugaylarının envanterleri ile Cebel eş-Şeyh’teki komando karargahları dağıtıldı.
1974 anlaşmasının iptali ve tampon bölgenin işgali
Geniş çaplı hava operasyonları, rejim çöküşünün ardından İsrail’in 1974 tarihli Kuvvetlerin Ayrılması Anlaşması’nı tek taraflı olarak feshetmesiyle eş zamanlı yürütüldü. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Suriye birliklerinin mevzilerini terk etmesini gerekçe göstererek Cebel eş-Şeyh zirvesi ile Golan Tepeleri’ndeki askersizleştirilmiş tampon bölgenin işgal edilmesi talimatını vermişti.
Uzmanlar, İsrail’in oluşan otorite boşluğundan yararlanarak Suriye’yi ağır silahlardan, deniz unsurlarından, hava savunma ve füze sistemlerinden tamamen arındırmayı hedeflediğini değerlendiriyor.
