Nablus’un doğusunda, Ürdün Vadisi’nin sarp yamaçlarında yer alan Khirbet Tana, sadece bir yerleşim yeri değil, aynı zamanda Filistinlilerin topraklarına tutunma mücadelesinin en kritik cephelerinden biri haline geldi. İsrail ordusunun “askeri eğitim alanı” ve “kapalı askeri bölge” bahaneleriyle yıllardır sürdürdüğü baskılar, bölgeyi sessiz bir yok oluşa sürüklüyor.
Sistematik bir boşaltma politikası
Khirbet Tana’daki durum, münferit baskınlardan ziyade, planlı bir yerinden etme stratejisine dayanıyor. Bölgedeki Toprak Savunma Komitesi sorumlusu Thair Hanani, uygulanan baskıların amacının köyü tamamen insansızlaştırmak olduğunu belirtiyor.
Hanani, köy sakinlerinin evlerine dönmelerinin sürekli engellendiğini, meraların kontrol altına alındığını ve hayvancılıkla geçinen ailelerin yaşam alanlarının daraltıldığını ifade ediyor. İstatistikler de bu trajediyi doğruluyor: Geçtiğimiz yıllarda yaklaşık 40 ailenin yaşadığı Khirbet Tana’da, baskılar ve zorunlu göçler nedeniyle bugün yalnızca 12 aile kalabilmiş durumda.
Korku iklimi: Asker mi, yerleşimci mi?
Köydeki yaşam, İsrail ordusuna ait insansız hava araçları, gece baskınları ve yerleşimcilerin bitmek bilmeyen tacizleri altında geçiyor. Ceyb el-Nidal El-Şaabi Merkez Komitesi Üyesi Munadel Hanani, köylülerin yaşadığı psikolojik travmaya dikkat çekiyor:
“Bölgedeki bazı yerleşimciler askeri üniforma benzeri kıyafetler giyip askeri araçlar kullanıyor. Bu durum, köylülerin karşılarındaki kişinin bir asker mi yoksa saldırgan bir yerleşimci mi olduğunu anlamasını imkansız hale getiriyor.”
Sadece evler değil, köyün toplumsal ve manevi merkezi olan cami de bu saldırılardan nasibini alıyor. Köy sakinleri, ibadetlerini bile sürekli bir saldırı endişesiyle gerçekleştirmek zorunda kalıyor.
“Kobi” faktörü ve yıkımın 13. Tekrarı
Yerel kaynaklar, bölgedeki yerleşimci şiddetinin arkasındaki kilit isimlerden birinin “Kobi” lakaplı bir yerleşimci olduğunu vurguluyor. Bu kişinin bölgedeki çobanlık faaliyetlerini taciz ederek yerleşimci faaliyetlerini genişletmeye çalıştığı belirtiliyor. Köy, bugüne kadar farklı tarihlerde 13 kez tamamen yıkıldı ve her seferinde halk, ellerindeki kısıtlı imkanlarla evlerini yeniden inşa etmeye çalıştı.
Neden Khirbet Tana hedef alınıyor?
Khirbet Tana’nın hedef alınmasının temelinde, Ürdün Vadisi’nin batı yamaçlarındaki stratejik konumu yatıyor. İsrail’in bölgedeki varlığını tahkim etmek amacıyla, 15 yılı aşkın süredir uyguladığı bu plan, Filistinlilerin hem ekonomik hem de sosyal varlığını bitirmeyi amaçlıyor.
2023 Ekim ayından bu yana Batı Şeria’da tırmanan gerilim, bu küçük köyü daha da savunmasız bıraktı. Filistin hükümetinin verilerine göre, aynı dönemde Batı Şeria genelinde 1100’den fazla Filistinli yaşamını yitirdi, binlercesi tutuklandı ve on binlercesi yerinden edildi. Khirbet Tana sakinleri ise, tüm bu karanlık tabloya rağmen, atalarından miras kalan toprakları terk etmemekte kararlı olduklarını her fırsatta dile getiriyor.
