Filistin İslami Direniş Hareketi (Hamas), Mescid-i Aksa’nın 21 Ağustos 1969 tarihinde kundaklanmasının 57. yıl dönümü dolayısıyla yazılı bir açıklama yayımladı. Açıklamada, İsrail makamlarının Mescid-i Aksa’ya yönelik artan baskı ve uygulamalarının mekanın İslami kimliğini değiştiremeyeceği ve tarihi dokusunu silemeyeceği vurgulandı.
Hamas, İsrail Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir’in öncülüğünde dini metinlerin ve Tevrat kitaplarının külliye avlusuna sokulması ve toplu ibadetlerin organize edilmesini “kutsiyete ve tarihi statüye yönelik açık bir saldırı” olarak tanımladı.
“Yahudileştirme ve bölme planları sonuçsuz kalacaktır”
Açıklamada, Mescid-i Aksa’yı zamansal ve mekansal olarak bölmeyi veya Talmudik ritüelleri meşrulaştırmayı amaçlayan girişimlerin başarısızlığa mahkum olduğu belirtildi. Yetkililerin gözetiminde yapılan baskınların ve açık ibadetlerin, 1969 yılındaki kundaklama zihniyetinin günümüzdeki bir uzantısı olduğu ifade edildi.
Kudüs, Batı Şeria ve 1948 sınırları içerisindeki Filistinlilere seslenen Hamas, Mescid-i Aksa’daki varlığın güçlendirilmesi (ribat) ve baskın girişimlerine karşı nöbet tutulması çağrısında bulundu.
İslam dünyasına tarihi sorumluluk çağrısı
Arap ve İslam ülkelerinin liderlerine, halklarına ve sivil toplum kuruluşlarına acil bir çağrıda bulunan Hamas, Mescid-i Aksa’nın korunması, saldırıların durdurulması ve Kudüs halkının direncine destek olunması için ortak hareket edilmesini istedi.
Son yıllarda artan güvenlik önlemleri altında yerleşimcilerin avluya girişlerine izin verilirken, Müslümanların girişlerine uygulanan kısıtlamaların mekandaki zamansal bölünmeyi kalıcı hale getirme riski taşıdığına dikkat çekiliyor.
21 Ağustos 1969 yangını ve tarihi arka planı
Avustralyalı fanatik Denis Michael Rohan tarafından 21 Ağustos 1969’da çıkarılan yangında, Mescid-i Aksa Külliyesi içindeki Kıble Mescidi ağır hasar görmüş, tarihi Selahaddin Eyyubi Minberi tamamen kül olmuş ve ahşap tavanın büyük kısmı çökmüştü.
İslam dünyasında infiale yol açan kundaklama olayı, aynı ay içinde Fas’ın başkenti Rabat’ta ilk İslam Zirvesi’nin toplanmasına ve ardından İslam İşbirliği Teşkilatı’nın (İİT) kurulmasına zemin hazırlamıştı.
