İran, Lübnan ve bölgedeki ateşkes süreciyle eş zamanlı olarak stratejik Hürmüz Boğazı’nı ticari trafiğe tamamen açtı. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, boğazın mevcut ateşkes süresi boyunca tüm ticari gemilere açık olacağını ancak geçişlerin önceden belirlenen koordineli rotalar üzerinden yapılacağını bildirdi. Bu gelişme üzerine Brent petrolün varil fiyatı 89 dolar seviyesine kadar geriledi.
Trump: Hürmüz artık bir silah değil
ABD Başkanı Donald Trump, gelişmeyi memnuniyetle karşıladığını belirterek İran’ın deniz mayınlarını temizlediğini ve boğazı bir daha kapatmamayı kabul ettiğini açıkladı. Trump, “Hürmüz Boğazı artık dünyaya karşı bir silah olarak kullanılmayacak” dedi. Ancak ABD Başkanı, İran limanlarına yönelik deniz ablukasının müzakereler %100 tamamlanana kadar devam edeceğini de sözlerine ekledi.
Şirketler hala temkinli yaklaşıyor
Tahran ve Washington’dan gelen olumlu mesajlara rağmen dev enerji şirketleri ve armatörler bölgeye girmekte acele etmiyor. Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) ve önde gelen deniz güvenliği kurumları, mayın riskinin tamamen ortadan kalktığına dair somut kanıtlar ve İran’dan saldırı olmayacağına dair resmi garantiler beklediklerini açıkladı. Mevcut güvenlik riskleri nedeniyle gemilerin bölgeden uzak durması tavsiyeleri sürerken, uydu verileri yaklaşık 20 geminin boğazdan çıkış için harekete geçtiğini doğruladı.
Çok uluslu koruma gücü masada
İran’ın açılış duyurusuyla eş zamanlı olarak Paris’te düzenlenen zirvede, İngiltere ve Fransa liderliğinde bir “Hürmüz Güvenlik Gücü” kurulması kararlaştırıldı. 12’den fazla ülkenin destek verdiği bu barışçıl ve savunma amaçlı gücün, boğazdaki seyrüsefer serbestisini kalıcı kılmak için Londra’daki askeri planlama toplantısının ardından göreve başlaması bekleniyor.
Ekonomide ateşkes rüzgarı
Boğazın açılmasıyla küresel enerji arzına dair endişelerin azalması, piyasalara doğrudan yansıdı. Brent petrol %10,4, ABD ham petrolü (WTI) ise %11,1 oranında değer kaybetti. Petrol fiyatlarındaki bu düşüş Wall Street endekslerinde yükselişe neden olurken, Dow Jones ve Nasdaq güne artışla başladı. Dünya ticaretinin yaklaşık %20’sinin geçtiği bu kritik su yolunun istikrara kavuşması, küresel enflasyon baskısının azalması açısından kritik bir adım olarak görülüyor.
