Mescid-i Aksa’ya yönelik baskınlar artık sadece radikal grupların provokatif turlarından veya alenen eda edilen Talmudik ritüellerden ibaret kalmıyor. Son dönemde fanatik Yahudi yerleşimcilerin nişan törenleri, evlilik kutsama ayinleri ve nikah organizasyonları gibi kişisel ve sosyal etkinliklerini Aksa avlularına taşıması, Filistin kamuoyunda ve uzmanlar nezdinde tepkilere yol açıyor. Uzmanlar, bu durumun Aksa’nın mekan olarak bölünmesi ve İslami kimliğinin değiştirilmesi amacını taşıyan planlı bir sürecin parçası olduğunu vurguluyor.
Son olarak 30 Temmuz 2026 tarihinde radikal grupların “İbrani Sevgililer Günü” bahanesiyle düzenlediği baskın sırasında, bir yerleşimcinin Aksa revakları yakınında kız arkadaşına evlilik teklif ettiği görüntüler sosyal medyaya yansıdı. Kutlama ve danslarla tamamlanan bu olayın münferit bir eylem olmadığı, kutsal mekandaki dokunulmazlığı adım adım kırma politikası olduğu belirtiliyor.
“Sanal Mabedin kurulması hedefleniyor”
Kudüs Uluslararası Müessesesi (Kudüs Fonu) Araştırmacısı Ali İbrahim, İsrail makamlarının ve radikal grupların Aksa içindeki Yahudi varlığını her türlü ritüelle kalıcı kılmak istediğini söyledi. İbrahim, “İlk etapta aleni ibadetlerle başlayan süreç; toplu nikah, çocukların ergenlik ritüelleri ve nişan törenleriyle devam ediyor. Amaç, Müslümanların en kutsal mekanlarından birini kamusal bir parka veya turistik bir alana dönüştürerek sözde Mabed’in manevi zeminini inşa etmektir” değerlendirmesinde bulundu.
Lübnan merkezli kurumun verilerine göre, son iki yıl içinde Aksa avlularında çok sayıda özel organizasyon kayıtlara geçti:
-
1 Temmuz 2025: Doğu surları yakınında ilk düğün merasimi düzenlendi.
-
7 Temmuz 2025: Onlarca radikal grubun katılımı, şarkı ve danslar eşliğinde evlilik kutlaması yapıldı.
-
11 Ocak 2026: Baskınlar esnasında canlı yayınla nikah törenleri gerçekleştirildi.
-
22 Ocak 2026: Doğu bölgesinde toplu şarkılar eşliğinde “Gelin-Damat Konvoyu” yapıldı.
-
30 Temmuz 2026: Aksa revaklarında nişan töreni düzenlendi.
Siyasi ve seçimsel gövde gösterisi
İsrail iç politikası uzmanı Muhammed Halsa, bu tür sosyal ve sivil etkinliklerin İsrail’deki aşırı sağcı partiler ve siyasetçiler için ideal bir oy toplama aracı haline geldiğini ifade etti. Yerleşimcilerin “Biz buranın sahibiyiz, istediğimiz gibi eğlenir ve evleniriz” mesajı vermek istediğini belirten Halsa, “Esas tehlike, İslam dünyasının algısını alıştırarak ‘mekansal bölünme’ projesini kabul edilebilir kılmaktır. Önce ibadete, sonra kutlamalara izin verilen alanlar için yarın kalıcı mülkiyet ve tahsis talepleri gelecektir” uyarısını yaptı.
Kudüslü araştırmacı ve yazar Mazen el-Ca’beri ise evlilik veya nişan gibi insani olayların politik birer işgal aracına dönüştürüldüğüne dikkat çekti. Ca’beri, bu uygulamaların Kudüs’teki Filistinli nüfusu azaltma, İslami mirası silme ve Talmudik anlatıyı kutsal mekanlara dayatma stratejisinin bir parçası olduğunu vurguladı.
