NASA’nın 2011 yılında fırlattığı Suomi NPP uydusu, Dünya'yı gece görüntüleme görevi sırasında Kahire üzerinde alışılmadık bir parlaklık tespit etti. Başlangıçta cihaz hatası olduğu düşünülen bu durum, bilimsel ekip tarafından titizlikle incelendiğinde şaşırtıcı bir gerçek ortaya çıktı: Kahire’nin gece ışıkları, Ramazan ayı boyunca yılın geri kalanına göre çok daha yoğun ve parlaktı. NASA’nın Goddard Uzay Uçuş Merkezi’nden Miguel Román liderliğindeki ekip, bu "ışık patlamasının" Müslümanların ibadet, ticaret ve sosyal etkileşimlerini gece saatlerine kaydırmasından kaynaklandığını belirledi.
[NASA'nın Suomi NPP uydusu tarafından çekilen, Kahire'nin Ramazan ayı öncesi ve sırasındaki gece ışık değişimini gösteren karşılaştırmalı görsel]
Bölgelere Göre Ramazan Ayı Işık Artış Oranları:
| Şehir / Bölge | Işık Artış Oranı (%) | Temel Sebep / Analiz |
| Suudi Arabistan (Riyad/Cidde) | %60 - %100 | Yoğun sosyal aktivite ve ticaretin geceye kayması. |
| Kahire (Mısır) | Önemli Artış | Ekonomik duruma göre mahalleler arası farklar. |
| Türkiye Şehirleri | Daha Düşük Artış | Modern şehir yaşamı ve dengeli enerji kullanımı. |
| Suriye ve Irak | Artış Yok / Azalma | Elektrik şebekesi sorunları ve bölgesel çatışmalar. |
Mahallelerin Ekonomik Durumu Işığa Yansıyor
NASA araştırması, şehirlerin sadece biyolojik saatini değil, sosyo-ekonomik yapısını da gözler önüne serdi. Kahire'de yapılan analizlerde, Ramazan boyunca daha yoksul ve dindar mahallelerin enerji tasarrufu veya kültürel nedenlerle gece ışıklarını kapalı tutmayı tercih ettiği, ancak Ramazan Bayramı (Eyd el-Fitr) geldiğinde tüm mahallelerin istisnasız bir şekilde parladığı gözlemlendi. Bu veri, şehir planlamacıları için bayramların ve dini ayların enerji tüketimi üzerindeki "demokratik" etkisini kanıtlayan önemli bir belge haline geldi.
[Image showing a satellite view of the Middle East at night with glowing urban hubs during the Eid celebrations]
Uzay Verilerinden Şehir Planlamasına
NASA’nın bu keşfi, sadece astronomi dünyasında değil, mimarlık ve mühendislik alanlarında da yankı buldu. Şehir plancıları, artık modern şehirlerin sadece gündüz döngüsüne göre değil, 24 saatlik yaşayan bir organizma olarak tasarlanması gerektiğini vurguluyor. Uzmanlar, Kahire örneğinde olduğu gibi Ramazan ayında yeniden ayarlanan şehir biyolojik saatinin; daha iyi gece ulaşımı, güvenli aydınlatma ve esnek kamusal alan tasarımları gerektirdiğini belirtiyor. Uzaydan gelen bu veriler, bugün modern şehirlerin Ramazan gibi özel dönemlere nasıl "geçici ama etkili" çözümler üretmesi gerektiğine ışık tutuyor.