Millî İstihbarat Teşkilatı (MİT), Türkiye’nin istihbarat tarihine ışık tutan arşivinden çok kritik bir belgeyi kamuoyuyla paylaştı. Paylaşılan belge, Birinci Dünya Savaşı sırasında Arapları Osmanlı İmparatorluğu’na karşı ayaklandırmasıyla tanınan İngiliz casusu Thomas Edward Lawrence’ın (Arabistanlı Lawrence) bölgedeki faaliyetlerini ve kullandığı yöntemleri tüm çıplaklığıyla gözler önüne seriyor.
MİT’in internet sitesinde yer alan "Tarihçe" bölümünde paylaşılan belgede, Lawrence’ın sadece bir asker değil, aynı zamanda halkın içine sızabilmek için çeşitli kimliklere bürünen profesyonel bir provokatör olduğu vurgulanıyor. Osmanlı istihbarat birimleri tarafından o dönemde hazırlanan rapor, casusun bölge halkını zehirlemek için dini kimlikleri nasıl istismar ettiğini belgeliyor.
"Zehirli telkinat ve kimlik değişimi"
İstihbarat raporunda, Lawrence’ın faaliyetlerine dair şu dikkat çekici ifadeler yer alıyor:
-
Kılık Değiştirme: Casus Lawrence’ın, yerel halkın güvenini kazanmak ve Osmanlı aleyhine propaganda yapmak için "bazen Müslüman hocası kıyafetinde" dolaştığı tespit edilmiştir.
-
Haham Kimliği: Belgedeki en çarpıcı detaylardan biri ise Lawrence’ın sadece Müslüman kimliğini değil, gerektiğinde "Amerikalı Musevi hahamı" şekline girerek de bölgede "zehirli telkinatta" (kışkırtıcı propaganda) bulunduğunun teyit edilmesidir.
-
Osmanlı Takibi: Belge, dönemin Osmanlı istihbarat teşkilatı olan Teşkilat-ı Mahsusa veya ilgili birimlerin, Lawrence’ın her adımını takip ettiğini ve bu "bukalemun" stratejisini raporladığını gösteriyor.
Tarihsel mirasın deşifresi
MİT’in bu paylaşımı, Lawrence’ın sadece bir "çöl kahramanı" veya "gerilla lideri" olduğu yönündeki Batı anlatısına karşı, onun aslında bölge sosyolojisini yıkmak için kullanılan çok kimlikli bir istihbarat enstrümanı olduğunu kanıtlar niteliktedir. Belgede kullanılan "zehirli telkinat" ifadesi, yapılan propagandanın bölge halkı üzerindeki yıkıcı etkisini ve Osmanlı idaresine duyulan güveni sarsma amacını net bir şekilde tanımlıyor.
Bu tarihi belge, modern Türk istihbaratının köklerinin ne kadar derine indiğini ve bir asır önce de "hibrit tehditlere" karşı uyanık olunduğunu gösteren sembolik bir vesika olarak kayıtlara geçti.
Savunma Plus
