Lübnan Parlamentosu tarafından kabul edilen yeni elektronik medya yasası, ülkedeki medya sektörü ve Filistinli mülteciler arasında geniş çaplı tartışmalara yol açtı. Yasanın, haber siteleri ve dijital platformlar için “sorumlu müdürün Lübnanlı olması” şartını getirmesi, Filistinli gazeteciler ve hak savunucuları tarafından “sektöre yönelik yeni bir kısıtlama” olarak değerlendiriliyor.
Yasa, Filistinli gazetecileri dışlıyor mu?
İslam Cihad Hareketi Filistin İlişkileri Sorumlusu Yusuf Musa, yasal düzenlemenin Filistinlilerin sahip olduğu mesleki birikim ve tecrübeyi görmezden geldiğini belirtti. Musa, “Bu düzenleme, Lübnan’ın mültecilere haklarını tanıma ve iyileştirme yönündeki söylemleriyle açık bir çelişki içindedir” ifadelerini kullandı.
Musa, sorumluluk pozisyonlarında vatandaşlık şartının aranmasının, Filistinli gazetecilerin yetkinliklerine bakılmaksızın otomatik olarak elenmesi anlamına geldiğini vurguladı. Filistinlilerin, işgal ve yerinden edilme süreçlerinin getirdiği “mülteci kimliği” nedeniyle tekrar cezalandırılmaması gerektiğini belirten Musa, taleplerinin sadece insani ve medeni hakların korunmasıyla ilgili olduğunu, bunun geri dönüş hakkından feragat anlamına gelmediğini yineledi.
Hukuki gerekçeler ve uluslararası sözleşmeler
Hukukçu ve insan hakları savunucusu Hasan El-Seyyid, yasa koyucuların bu düzenlemede “ulusal güvenlik”, “yargısal sorumluluk” ve “medya etiği” gibi gerekçelere dayandığını ifade etti. Ancak El-Seyyid, bu yaklaşımın uluslararası hukuki sorumluluklarla çatışabileceğine dikkat çekiyor.
Sektörel çalışma hakkı kısıtlanıyor
El-Seyyid, “Lübnan, ekonomik ve sosyal haklara ilişkin uluslararası sözleşmelere taraftır. Çalışma hakkının ayrım gözetilmeksizin sağlanması gerekirken, bu yasayla medya sektöründeki kısıtlı çalışma alanlarına bir yenisi daha eklenmiştir” değerlendirmesinde bulundu. Uzmana göre, Filistinli gazetecilerin yönetim kademelerinden uzaklaştırılması, medya sektöründeki çeşitliliği ve çoğulculuğu da zayıflatıyor.
Liyakat yerine vatandaşlık vurgusu
Gazeteci Ahmed Leyla ise, medya kuruluşlarının yönetiminde vatandaşlıktan ziyade liyakatin esas alınması gerektiğini savunuyor. Filistinlilerin on yıllardır Lübnan’da yaşadığını ve toplumun bir parçası olduğunu hatırlatan Leyla, özellikle Filistinli mültecilerin sorunlarını ele alan yerel medya platformlarının, yine bu gerçekliği en iyi anlayanlar tarafından yönetilmesinin doğal olduğunu belirtti.
Lübnan Meclisi tarafından kabul edilen yasanın 63. maddesi, bir “sorumlu müdür” tanımlaması yaparak, bu kişinin öğrenim durumu, ikamet ve profesyonel yeterlilik şartlarının yanı sıra Lübnan vatandaşı olmasını zorunlu kılıyor. Filistinli sivil toplum temsilcileri, parlamentodan ve medya dünyasından bu maddenin yeniden gözden geçirilmesini ve mülteci gerçekliğinin dikkate alınmasını talep ediyor.
